[ChanhKien.org]
Vào khoảng năm 2300 – 1500 TCN, nền văn minh Minoan trên đảo Crete đã từng hưng thịnh một thời, đặc biệt là vào hai thế kỷ cuối, vương triều Minoan đã vươn tới đỉnh cao chói lọi. Khi ấy, Minoan thống trị vùng biển Aegea, thanh thế vang dội tới Athens, trở thành cầu nối liên kết các nước phát triển của ba châu lục Âu, Á, Phi. Vương triều Minoan đã tận dụng triệt để vị trí địa lý ưu việt để phát triển ngành đóng tàu, xây dựng một hạm đội hùng mạnh, đây là lực lượng hải quân đầu tiên trên thế giới. Hạm đội Minoan hùng mạnh đánh đâu thắng đó giúp vương triều duy trì mối quan hệ giao thương với những nước như Ai Cập, Syria, Babylon và Tiểu Á, đồng thời trở thành bá chủ biển cả, các quốc đảo khắp vùng biển Aegea lần lượt cúi mình xưng thần với Minoan, ngay cả Athens cũng phải triều cống cho họ.
Hiển nhiên, đảo Crete là một trong những chiếc nôi sớm nhất nuôi dưỡng nền văn minh châu Âu. Nhưng từ khoảng sau năm 1500 TCN, tất cả những thành phố trên hòn đảo này đã đột ngột bị huỷ diệt chỉ trong một đêm, nền văn minh cổ đại này cứ như vậy mà biến mất vĩnh viễn khỏi địa cầu.
Năm 1967, một nhà khảo cổ học người Mỹ đã khai quật được một thành phố thương mại cổ đại dưới lớp tro núi lửa dày 60 mét trên đảo Santorini, cách đảo Crete 130 km về phía Bắc. Theo kết quả khảo chứng, vào khoảng năm 1500 TCN, tòa thành này đã bị lớp tro núi lửa chôn vùi khi núi lửa Santorini phun trào dữ dội, đó có thể là lần núi lửa phun trào khủng khiếp nhất trong lịch sử nhân loại với lượng tro bụi phun trào bao trùm một khu vực rộng 62,5 km², các thành phố trên đảo gần như bị chôn dưới lớp bụi dày đặc ngay lập tức, thậm chí còn ảnh hưởng tới toàn bộ vùng duyên hải Địa Trung Hải và các đảo xung quanh. Theo tư liệu ghi chép, bầu trời Ai Cập khi ấy đã chìm trong bóng tối suốt ba ngày, ngoài ra, núi lửa phun trào còn gây ra những đợt sóng thần khổng lồ với cột sóng cao tới 50 mét cuồn cuộn ngất trời, từng đợt sóng dữ dội tràn xuống phương Nam, phá huỷ biết bao thành phố, thôn trang trên đảo Crete, vương quốc Minoan cũng theo đó tan vào hư vô.
Năm 1980, một nhà khảo cổ học người Anh đã khai quật được một tàn tích cung điện tại Knossos, đảo Crete. Cung điện rộng khoảng hai héc-ta, có vài trăm căn phòng, tất cả đều được nối với nhau bởi những hành lang uốn lượn, kết cấu phức tạp hiếm thấy. Trong mê cung, người ta còn phát hiện biểu tượng đôi rìu, các học giả cùng nhận định rằng, đây chính là cung điện đôi rìu của vương quốc Minoan (trong thần thoại Hy Lạp từng nhắc đến biểu tượng hai lưỡi rìu là đặc trưng quan trọng của cung điện trên đảo Crete). Trên tường cung điện có những bức bích họa rực rỡ sống động như thật, trong kho còn tích trữ lượng lớn thực phẩm, dầu oliu, rượu, cho đến cả chiến xa và binh khí. Trong một căn phòng nhỏ được bọc kín bằng chì có chứa rất nhiều bảo thạch, vàng và ấn tín của quốc vương. Một lượng lớn đồ gốm được trang trí tinh mỹ cùng những dụng cụ kim loại được gia công tinh xảo, cho thấy tài hoa phi phàm của người dân đảo Crete.
Ảnh trên: Di tích cung điện Knossos nằm trên đồi, công trình cao 3 – 4 tầng, đây là một góc quang cảnh của lối vào phía Nam. (Nguồn ảnh: Dilos Holiday World)
Ảnh dưới: Có hơn 1.000 gian phòng trong cung điện được nối với nhau bởi những hành lang quanh co. (Nguồn ảnh: Dilos Holiday World)
Ảnh trên: Trên tường cung điện có rất nhiều bức bích họa rực rỡ, giúp người ta tưởng tượng ra cuộc sống phồn vinh, phát triển và thịnh vượng của vương triều ấy. (Nguồn ảnh: Dilos Holiday World)
Ảnh dưới: Trong điện Knossos nơi đặt ngai vua, chiếc ghế bằng đá sát tường bên phải chính là ngai báu của vua Minoan. (Nguồn ảnh: Dilos Holiday World)
Những chiếc chum lớn đựng ngũ cốc hoặc dầu. (Nguồn ảnh: Dilos Holiday World)
Thứ có giá trị nhất là hàng vạn tấm đất sét khắc chữ, trong đó có một tấm rất đáng chú ý có viết rằng: “Thành Athens tiến cống bảy người phụ nữ, cùng một đồng nam và một đồng nữ”. Điều đáng ngạc nhiên là các nhà khảo cổ học đúng là đã khai quật được hơn 200 mảnh vụn xương người trong một căn nhà trên đảo Crete, gồm 8-11 thanh thiếu niên với độ tuổi từ 10-15, trên hài cốt vẫn còn vết dao chém. Trong thần thoại Hy Lạp cũng có những ghi chép tương tự. Truyện kể rằng, vua Minoan vì để trả thù việc con trai bị Aegeus – quốc vương Athens hại chết, đã dùng vũ lực cưỡng ép người Athens buộc phải tiến cống 14 thiếu niên và thiếu nữ hàng năm, để làm tế phẩm cho quái thú đầu người mình bò Minotaur. Cuối cùng, con trai vua Aegeus đã giết chết quái thú Minotaur bằng thanh kiếm quỷ.
Sau này, các nhà khảo cổ đã khai quật được một ngôi miếu thần, phát hiện được chứng cứ người dân đảo Crete dùng người sống để cúng tế! Tại hiện trường có đặt rất nhiều bình gốm chứa vật tế, trên đài tế lễ có đặt bộ hài cốt của một thanh niên cao chừng 1,65 mét, bên cạnh đài tế có một vật hình cái chậu dùng để hứng máu, bên cạnh còn phát hiện một con dao nhọn bằng đồng dùng để sát tế. Còn bộ xương bên cạnh đang ngửa mặt lên trời, ngón tay đeo nhẫn bạc, hai tay che kín mặt, có lẽ là của vị tư tế và người phụ tá. Có rất nhiều bộ hài cốt hỗn loạn nằm cách xa đài tế, theo suy đoán thì đó có thể là các viên quan và những người tùy tùng của tư tế tham gia nghi thức tế lễ, do không kịp chạy thoát khỏi tế đường nên bị đè chết. Dựa vào tình huống hiện trường, các nhà khảo cổ học suy đoán rằng: Khi người dân đảo Crete đang tiến hành nghi lễ tế sống nhằm cầu xin trời cao đẩy lùi thiên tai địa chấn, thì lại dẫn đến núi sập đất rung, đại nạn ập đến, mái nhà sập xuống chôn vùi toàn bộ tế đài cùng toàn bộ những người có mặt!
Từ những khai quật của các nhà khảo cổ học, chúng ta thấy được sự giàu có thịnh vượng của nền văn minh Minoan cũng như sự suy đồi của nó qua những truyền thuyết và bằng chứng về việc giết người hại mệnh. Chúng ta đều biết rằng, một con người văn minh có thể lý trí suy xét, tôn trọng và chung sống hoà bình cùng những sinh mệnh khác. Tuy nhiên trong nền văn minh thời kỳ đó, hành vi sát nhân lại có thể được dung thứ vì một số nguyên nhân nào đó, thậm chí còn được chủ trì bởi nhà vua và tư tế. Điều này liệu đã đủ nói lên mức độ bại hoại của đạo đức con người, đúng sai lẫn lộn hay chưa? Thử nghĩ xa hơn một chút, là vua một nước, khi liên tiếp gặp phải thiên tai, lại không màng đến việc dẫn dắt toàn dân vượt qua khủng hoảng, giảm bớt đau khổ cho bách tính, mà lại mê tín dùng người sống tế trời, cầu mong tiêu tai giải nạn, thậm chí đến những vị quan đôn thúc quốc sự cũng tham gia. Một nền văn minh như vậy thì dù trên bề mặt vẫn giữ được sự phồn hoa nhất định, thì thật ra cũng đang bất giác đi đến bước đường cùng. Hãy xem những tòa thành cổ đã bị huỷ diệt, ngoài việc than thở trước sự biến mất của một nền văn minh rực rỡ, chúng ta chi bằng hãy tự hỏi nguyên nhân vì sao điều ấy xảy ra: Vạn sự vạn vật trong vũ trụ quả thực có tồn tại quy luật vận hành, nếu con người muốn có một nền văn minh hưng thịnh lâu dài, thì cần thuận ứng theo quy luật của vũ trụ, giữ vững sức mạnh của một tâm hồn lương thiện và chính trực, ấy mới là đạo lý căn bản.
Dịch từ: https://www.zhengjian.org/node/21168
