Tác giả: Lý Ngôn
[ChanhKien.org]
Hình ảnh Ngọn lửa vĩnh cửu dưới thác nước, trong Công viên Chestnut Ridge ở phía Tây bang New York. (Ảnh chụp ngày 16 tháng 11 năm 2017). (Ảnh: Shutterstock)
Nằm sâu trong Công viên Chestnut Ridge ở phía Tây bang New York là một kỳ quan thiên nhiên hiếm có – Thác nước Ngọn lửa vĩnh cửu (Eternal Flame Falls). Trong hang động nhỏ phía sau thác nước, một ngọn lửa cao khoảng 20cm đang cháy ngày đêm, tạo nên cảnh tượng “nước và lửa cùng tồn tại” cực kỳ hiếm gặp trên thế giới.
Kỳ quan này không chỉ làm tăng thêm sắc thái thần bí của nơi đó, mà về mặt khoa học, đằng sau sự hình thành của nó vẫn là bí ẩn chưa có lời giải đáp.
Trang web Khoa học phổ thông (Live Science) có một bài viết đăng ngày 24 tháng 10 cho biết, thác nước này cao khoảng chín mét, gồm có hai tầng. Bên trong hang động nhỏ trên nền đá ở chân tháp, một ngọn lửa màu cam nhảy múa nhịp nhàng giữa làn hơi nước xung quanh.
Không khí xung quanh thác nước thường bao phủ một mùi như trứng thối. Đây là do các vết nứt trên mặt đất xung quanh thác đang giải phóng khí tự nhiên, trong đó có chứa các loại khí như khí hydro sunfua, khí methane, v.v.
Sở dĩ ngọn lửa có thể cháy trường kỳ là nhờ vào cái hang nhỏ mà nó trú ngụ. Cấu trúc của hang động này giúp ngọn lửa cách ly khỏi bọt nước của thác nước bắn ra và gió lớn thổi đến, tạo điều kiện ổn định cho khí tự nhiên cháy. Có điều, ngọn lửa này cũng không phải thực sự “vĩnh viễn không bao giờ tắt”, gió mạnh hoặc tác động mạnh của nước vẫn có thể dập tắt nó. Nhiều người đi bộ biết điều này, họ sẽ lấy bật lửa mang theo châm lửa cho nó.
Điều bí ẩn cốt lõi và bí ẩn chưa có lời giải
Nhiên liệu cho “Ngọn lửa vĩnh cửu” này đến từ các tầng nham thạch cổ xưa nằm sâu trong lòng Trái Đất.
Loại đá ở chân thác là đá phiến sét, đây là một loại đá trầm tích được cấu tạo từ bùn đất, phù sa và một lượng lớn chất hữu cơ ép lại mà thành. Theo các nhà khoa học ngược dòng tìm hiểu thì các tầng đá phiến sét này đến nay ước chừng có từ kỷ Devon (kỷ thứ tư Đại Cổ Sinh), tức khoảng 419 đến 359 triệu năm trước. Trong giai đoạn này, di thể của rất nhiều vi sinh vật đã bị chôn vùi ở độ sâu khoảng 400 mét dưới lòng đất trong các lớp đá phiến (tầng đá phiến Hanover). Theo sự chuyển dịch của thời gian, các chất hữu cơ này phân hủy và sản sinh ra khí tự nhiên mà trong đó chủ yếu là khí methane.
Các nhà khoa học đã phát hiện ra rằng thành phần khí tự nhiên tại Thác nước Ngọn lửa vĩnh cửu cực kỳ độc đáo, với nồng độ ethane và propane cao bất thường, nó khác biệt rất nhiều với các điểm rò rỉ khí tự nhiên khác trên toàn thế giới.
Theo lý thuyết địa chất truyền thống, đá phiến sét cần đạt đến nhiệt độ cực cao (khoảng 100°C) mới có thể phân hủy chất hữu cơ thành khí tự nhiên. Nhưng nhiệt độ của đá phiến sét bên dưới Thác nước Ngọn lửa vĩnh cửu lại tương đối thấp. Điều này đã khiến một số nhà nghiên cứu suy đoán rằng khu vực này có thể tồn tại một loại cơ chế địa chất hoặc chất xúc tác mà chúng ta chưa được biết đến, mới có thể liên tục sản sinh những nhiên liệu này ở nhiệt độ tương đối thấp, điều này đã để lại cho giới địa chất học một bí ẩn khoa học đầy thú vị.
Thời điểm tốt nhất để chứng kiến vũ điệu của lửa và nước
Độ cao dòng chảy của Thác nước Ngọn lửa vĩnh cửu phụ thuộc rất nhiều vào lượng mưa và tuyết tan, vì vậy cảnh quan của nó sẽ thay đổi theo mùa.
Vào đầu mùa xuân là thời điểm tốt nhất để tham quan. Lúc này dòng nước do tuyết tan dồi dào, thác nước đổ xuống, và ngọn lửa trong màn chiếu rọi của hơi nước, tạo ra một luồng ánh sáng mông lung, siêu phàm thoát tục.
Đến mùa hè và mùa thu, lưu lượng nước của thác sẽ giảm trên diện rộng, thậm chí là khô cạn. Đến mùa đông, mặc dù xung quanh đều đóng băng, nhưng sức nóng từ ngọn lửa sẽ giữ cho xung quanh hang đá không bị đóng băng, tạo nên một cảnh tượng hai tầng lửa và băng vô cùng đặc sắc.
Thác nước Ngọn lửa vĩnh cửu không chỉ là một bữa tiệc thị giác thịnh soạn, mà còn là một bài học địa chất sống động. Nó nhắc nhở mọi người chúng ta rằng trong những góc khuất của tự nhiên, luôn có những điều kỳ diệu và những bí ẩn chưa được giải đáp vượt xa trí tưởng tượng của con người.