Tác giả: Tổ nghiên cứu Nhân vật Thiên cổ anh hùng của văn hóa thần truyền huy hoàng 5000 năm
[Chanhkien.org]
Chân dung Đường Thái Tông, màu trên lụa, trước nằm trong bộ sưu tập của Nam Huân Điện Cố cung Bắc Kinh, nay thuộc Bảo tàng Cố cung Quốc gia ở Đài Bắc. (Ảnh thuộc sở hữu cộng đồng)
Đại thắng tại Thanh Thành
Từ sau khi Tùy Dạng Đế tiền triều giành được chính quyền, Đông đô Lạc Dương bèn trở thành trung tâm của cả nước, vùng đất này vốn ở Trung Nguyên, nằm ở trung tâm của Đại Vận Hà. Nhưng lúc ấy, Lạc Dương đã bị Vương Thế Sung chiếm đoạt. Vương triều Đại Đường nếu muốn thống nhất thiên hạ, ắt phải lấy được Lạc Dương.
Trong thời gian Lý Uyên đánh chiếm Trường An, Vương Thế Sung đang giao chiến với quân Ngõa Cương. Đội quân này tiếng tăm hiển hách, nhưng vào tháng 9 năm đầu Vũ Đức (năm 618), mấy chục vạn đại quân Ngõa Cương cuối cùng đều đại bại dưới tay Vương Thế Sung. Vương Thế Sung đánh bại quân Ngõa Cương của Lý Mật, lại có thêm được một bộ phận tướng sĩ và châu huyện của Lý Mật. Tháng 10, Lý Mật đến nhờ vả triều Đường, không lâu sau phản lại nhà Đường mà bị giết. Còn Vương Thế Sung lúc này chiếm giữ Lạc Dương, lại chiếm được một phần địa bàn ở Hà Nam của nhà Đường. Tháng 4 năm Vũ Đức thứ hai (năm 619), Vương Thế Sung xưng đế, lấy quốc hiệu là nhà Trịnh, khí thế rất phô trương.
Tháng 5 năm Vũ Đức thứ ba (năm 620), Thái Tông sau khi tiêu diệt Lưu Vũ Chu từ tiền tuyến Sơn Tây về đến Trường An. Trải qua hơn một tháng nghỉ ngơi chỉnh đốn, đến tháng 7 ông phụng mệnh Cao Tổ, dẫn quân xuất chinh, tiến về Lạc Dương ở phía Đông, thảo phạt Vương Thế Sung. Quân đội đóng ở Cốc Châu. Tướng của Đại Đường là La Sĩ Tín dẫn quân tiên phong đến bao vây Từ Giản (nằm cách huyện Tân An, Hà Tây ngày nay 30 dặm về phía đông). Vương Thế Sung dẫn theo 30 vạn tinh binh đến cứu viện. Thái Tông dẫn theo kỵ binh hạng nhẹ thăm dò quân tình, bất ngờ gặp phải Vương Thế Sung, hai bên xảy ra trận ác chiến. Bởi quân số chênh lệch quá lớn, hơn nữa do đường sá hiểm trở, lại bị Vương Thế Sung bao vây, Thái Tông lệnh cho những người bên mình mở con đường máu đột phá vòng vây, còn bản thân ông ở lại cuối cùng chặn hậu. Khi đó, đại tướng của Vương Thế Sung là Đơn Hùng Tín dẫn kỵ binh xông lên trước giáp công, thế công mãnh liệt, Thái Tông bắn cung trái phải, ai nấy đều bị trúng tên mà ngã xuống, trận này còn bắt được đại tướng của Vương Thế Sung là Yến Kỳ. Thái Tông trở về doanh trại, mặt đầy bụi bặm, đến nỗi ngay cả binh tướng dưới quyền cũng nhận không ra nên mới chặn ông ở ngoài cửa không cho vào. Thái Tông bèn gỡ mũ giáp xuống rồi lên tiếng, thế mới vào được trong trại. Ngày hôm sau, Thái Tông dẫn theo 5 vạn kỵ binh bộ binh đến Từ Giản, Vương Thế Sung đem quân phòng thủ Từ Giản chạy về Lạc Dương.
Thái Tông liền cử Tổng quản hành quân là Sử Vạn Bảo từ Nghi Dương đi về phía nam chiếm giữ Long Môn, Lưu Đức Uy từ Thái Hành đi về phía đông bao vây Hà Nội, Vương Quân Khuếch từ Lạc Khẩu chặn đứng con đường vận chuyển lương thảo của Vương Thế Sung; lại cử Hoàng Quân Hán dẫn theo thủy quân ban đêm từ sông Hiếu Thủy xuôi dòng đi xuống tập kích thành Hồi Lạc. Từ Hoàng Hà trở về phía nam lúc này, không ai là không hưởng ứng quân Đường; hết thành này tới thành kia đầu hàng. Đại quân đến đóng tại núi Mang ở phía Bắc Lạc Dương, nối trại áp sát Lạc Dương. Mấy tháng tiếp sau đó, binh tướng trấn giữ các nơi còn lại của Vương Thế Sung cũng lũ lượt kéo đến đầu hàng. Tháng 7, trưởng sử Vị Châu là Trương Công Cẩn và thứ sử Vị Châu là Thôi Khu dâng thành Vị Châu quy hàng nhà Đường; tháng 8, Đặng Châu quy hàng; tháng 9, Tổng quản Hiển Châu là Điền Toản đem toàn bộ 25 châu xin quy hàng; Tổng quản Quân Châu của Vương Thế Sung là Dương Khánh xin hàng; thứ sử Úy Châu Thời Đức Duệ đem toàn bộ 7 châu xin hàng; tháng 10, đại tướng Trương Trấn Châu xin hàng, tiếp theo đó, Vinh, Biện, Vị, Dự, v.v… 9 châu lần lượt quy hàng. Đến đây, các quận huyện xung quanh Lạc Dương đều đã nằm trong tay Thái Tông, Lạc Dương đã trở thành một tòa thành trơ trọi.
Tháng 9, Thái Tông dẫn theo 500 kỵ binh đến lăng Tuyên Vũ Đế Bắc Ngụy để thị sát chiến địa, Vương Thế Sung bèn lợi dụng cơ hội này dẫn theo 1 vạn kỵ binh bất ngờ xuất hiện, vây kín toàn bộ quân của Thái Tông ở trong. Đại tướng của Vương Thế Sung là Đơn Hùng Tín phi ngựa, giương giáo chạy thẳng về phía Thái Tông, chủ lực của quân Đường khi ấy muốn cứu viện cũng không kịp, mắt thấy Thái Tông sắp phơi thây dưới ngựa. Lúc ấy Uất Trì Kính Đức tức thời thúc ngựa hô lớn, lao tới đâm Đơn Hùng Tín rớt xuống ngựa. Sau đó, Uất Trì Kính Đức bảo vệ Thái Tông xông ra thoát khỏi vòng vây.
Tháng 2 năm Vũ Đức thứ tư, quân Đường tiến vào chiếm giữ cung Thanh Thành. Tường lũy ở doanh trại Thanh Thành khi ấy còn chưa xây xong, Vương Thế Sung đã dẫn theo 2 vạn binh mã xuất hiện ở cổng, bày trận đối diện Cốc Thủy. Thái Tông cùng Uất Trì Kính Đức dẫn kỵ binh xông vào phá trận của Vương Thế Sung như vào chốn không người, quân Đường sĩ khí tăng vọt, theo sát phía sau, Vương Thế Sung đại bại. Tướng địch là Trấn Trí Lược bị bắt, quân Đường giết chết hơn nghìn quân địch, lại bắt giữ thêm 6 nghìn người. Sau trận này, Vương Thế Sung từ đó không dám tùy tiện xuất chiến, bèn sang cầu cứu Đậu Kiến Đức.
Cuốn “Tư Trị Thông Giám” chép lại: “Tần Vương Thế Dân chọn lấy hơn nghìn kỵ binh tinh nhuệ, khắp người đều mặc quân phục và áo giáp màu đen, chia thành hai đội tả – hữu, lại lệnh cho Tần Thúc Bảo, Trình Tri Tiết, Uất Trì Kính Đức, Địch Trưởng Tôn chia nhau làm tướng. Mỗi lần ra trận, Thế Dân cũng mặc áo giáp đen, xông lên làm tiên phong, thừa cơ tấn công, hướng nào cũng phá được, quân địch đều kinh sợ.” Cuối tháng giêng năm Vũ Đức thứ tư (năm 621), hai tướng dưới trướng của Đường Thái Tông là Khuất Đột Thông và Đậu Quỹ xuất quân đi tuần tra trận địa tường lũy các quân doanh, giữa đường bỗng gặp phải Vương Thế Sung. Quân Đường bất ngờ không kịp chuẩn bị, suýt chút nữa bị quân Trịnh tiêu diệt. Thái Tông hay tin này, đích thân dẫn theo đội quân áo giáp đen tiến đến cứu viện, đại phá Vương Thế Sung, bắt sống tướng kỵ binh của quân địch là Cát Ngạn Chương, giết chết và bắt sống hơn 6 nghìn binh mã.
Tranh Đại tướng Tần Thúc Bảo triều Đường. (Ảnh thuộc sở hữu cộng đồng)
Đầu tháng 2, do Lạc Dương bị bao vây lâu ngày, lương thực thiếu hụt, Vương Huyền Ứng – con trưởng của Vương Thế Sung đang đóng quân ở Võ Lao nghe tin liền dẫn theo mấy nghìn người vận chuyển lương thảo cứu tế Lạc Dương. Thái Tông hay tin tình báo, lệnh cho tướng là Lý Quân Tiễn xuất binh tập kích. Vương Huyền Ứng vội vàng ứng chiến, bị Lý Quân Tiễn đánh tan tác, toàn bộ lương thảo đều rơi vào tay quân Đường, Vương Huyền Ứng đành phải một mình trốn về Lạc Dương.
Thái Tông cảm thấy thời cơ phát động cuộc tổng tấn công Lạc Dương đã chín muồi, liền cử Vũ Văn Sĩ về triều xin lệnh. Lý Uyên phê chuẩn thỉnh cầu. Thái Tông được lệnh, bèn vào ngày 23 tháng 2 dẫn theo đại quân tiến vào chiếm giữ cung Thanh Thành. Quân Đường vừa đến nơi còn chưa kịp thiết lập doanh trại, Vương Thế Sung đã đích thân dẫn 2 vạn binh mã xuất thành tấn công. Các tướng khi ấy đều sợ, Thái Tông lệnh cho kỵ binh tinh nhuệ bày trận ở dưới núi Mang Sơn, sau đó dẫn theo các vị tướng lên trên lăng Tuyên Vũ Đế Bắc Ngụy quan sát tình hình quân địch, đoạn ông nói với tả hữu rằng: “Quân địch đã đến bước đường cùng, lần này Vương Thế Sung dốc hết toàn bộ binh lực vào trận chiến này cũng chỉ là tìm may trong một trận. Hôm nay nếu ta công phá được, lần sau quân địch sẽ không còn dám xuất thành nữa!”. Bèn lệnh cho Khuất Đột Thông dẫn theo 5 nghìn người vượt qua Cốc Thủy, tấn công Vương Thế Sung. Sau đó, Thái Tông đích thân dẫn theo đội quân áo giáp đen xông vào trận địch.
Thái Tông cưỡi con tuấn mã tên “Táp Lộ Tử” toàn thân màu tím phi nhanh như bay, dẫn theo chỉ mấy chục kỵ binh tinh nhuệ nhất, như mũi tên vừa rời dây cung cứ thế mà xông thẳng vào trận địch, cuối cùng lại xuyên ngang qua mà ra, loáng cái đã làm xáo trộn hết thảy đội hình quân Trịnh. Binh sĩ quân Trịnh hoảng sợ lắm, bị giết chết nhiều vô số kể.
Khâu Hành Cung (trái) đang nhổ một mũi tên cho “Táp Lộ Tử“ trong “Triệu Lăng lục tuấn đồ quyển” của Triệu Lâm thời nhà Kim, lưu giữ tại Bảo tàng Cố Cung ở Bắc Kinh. (Ảnh thuộc sở hữu cộng đồng)
Cùng lúc ấy, Vương Thế Sung mau chóng tập kết những bộ hạ đang chạy tán loạn mà bày lại trận địa, tiếp tục quyết chiến với quân Đường. Trận ấy diễn ra khốc liệt phi thường, từ giờ Thìn đánh một mạch đến giờ Ngọ, quân Trịnh nhiều lần bị kỵ binh của quân Đường chia tách, nhưng Vương Thế Sung vẫn nhiều lần chỉnh đốn quân sĩ tái chiến, thể hiện ra sự ngoan cường trước đó chưa từng có. Cuối cùng địch bắt đầu lui trận, Thái Tông chỉ huy binh sĩ truy kích, một lần bắt sống, chém chết 8 nghìn quân Trịnh.
Vương Thế Sung không dám xuất chiến, chỉ là cố thủ trong thành, đợi chờ viện quân của Đậu Kiến Đức. Quân Đường đào chiến hào dưới thành Lạc Dương, bố trí vòng vây dài khắp xung quanh để ngăn Vương Thế Sung đột phá chạy mất. Thành Lạc Dương thủ vững như thành đồng, phòng thủ vô cùng chặt chẽ, đạn pháo, tên nỏ do quân Trịnh từ trên thành bắn xuống khiến quân Đường thương vong rất lớn, Vương Thế Sung phòng thủ bắt đầu thành công. Thái Tông dẫn quân bốn mặt công thành, ngày đêm không nghỉ, trải qua mười mấy ngày cũng chưa thể phá được. Tướng sĩ quân Đường đều mệt mỏi lui về, Tổng quản hành quân Lưu Hồng Cơ xin được thu quân, Thái Tông nói: “Hôm nay ồ ạt đến đây, chi bằng hãy làm một mẻ khỏe suốt đời. Các châu phía Đông đều đã hàng phục, duy chỉ có Lạc Dương tòa thành lẻ loi này, thế không trụ được lâu, công quả sắp thành, cớ sao lại bỏ về!”. Nói dứt lời bèn hạ lệnh trong quân rằng: “Lạc Dương chưa phá, sẽ không trở về, ai dám bàn về trảm không tha!”. Kể từ đó, mọi người không ai dám nói chuyện trở về nữa. Đường Cao Tổ sau khi nghe tin cấp báo về tình hình quân Đường ở Lạc Dương cũng có phần lo lắng, bèn hạ mật lệnh cho Thái Tông rút quân trở về. Thái Tông dâng biểu nói Lạc Dương nhất định có thể công phá được, lại cử Phong Đức Di vào triều nói rõ hình thế. Phong Đức Di nói với Cao Tổ rằng: “Vương Thế Sung tuy chiếm nhiều đất, nhưng các nơi khác chỉ là ràng buộc tạm thời, chỉ có thành Lạc Dương nghe theo lệnh hắn ta, hắn đã sức cùng lực kiệt rồi, công hạ chỉ là chuyện trong nay mai. Nay nếu trở về, thế giặc phục hồi, càng liên kết với nhau, ngày sau ắt khó đánh bại!”. Đường Cao Tổ nghe theo kiến nghị của Thái Tông, không còn yêu cầu thu quân về nữa.
(Còn tiếp)
Dịch và chỉnh lý từ:
https://www.zhengjian.org/node/153267
https://www.epochtimes.com/gb/16/6/8/n7979206.htm